#คุณธรรมคือศีล
คุณธรรม คือ ศีล ศีลเป็นต้นเป็นประธาน เป็นกรอบเป็นบุญของความดีทั้งหลายที่จะเกิดขึ้น เพราะศีลจะต้องอยู่ได้โดยรากฐานอยู่ ๒ ประการ คือ
๑. หิริ คือ ความละอายต่อบาปกรรม
๒. โอตตัปปะ คือ ความเกรงกลัวต่อบาปกรรม
หิริจะเกิดขึ้นด้วยคุณธรรม ๔ อย่าง คือ
๑. ชาติง ปัจจเวกขิต๎วา พิจารณาถึงตระกูลของเราว่า ตระกูลของเราเป็นตระกูลที่นับถือพระพุทธศาสนา เป็นตระกูลที่สูงสุด ตระกูลของเราอยู่ในตระกูลที่ดี ตระกูลของเราไม่ทำความชั่ว
๒. วยัง ปัจจเวกขิต๎วา พิจารณาถึงวัยของเรา ความเป็นผู้ใหญ่ไม่ควรกระทำความชั่ว การกระทำความชั่วเป็นของเด็กที่ไม่รู้เรื่องอะไร เราเป็นผู้ใหญ่ไม่ควรกระทำความชั่วเราต้องนึกถึงวัยของเราด้วย
๓. สูรภาวัง ปัจจเวกขิต๎วา เราเป็นคนกล้าคนหนึ่ง คนกล้านี้ไม่ควรกระทำความชั่ว คนชั่วไม่สมกับคนที่มีความกล้า
๔. พาหุสัจจัง ปัจจเวกขิต๎วา คนที่มีความรู้ คนเป็นคนดีไม่กระทำความชั่ว ความชั่วไม่สมควรที่ผู้รู้จะทำ เราโตเราศึกษาเล่าเรียนมาแล้ว นี้คือข้อ ๔ นึกถึงความรู้ของเรา เราควรใช้ความรู้ของเราให้เป็นประโยชน์แก่เรา เราไม่สมควรทำความชั่วและหิริก็จะเกิดขึ้นอีกเหมือนกัน หิริจะเกิดขึ้นอีก ๔ อย่าง
๑.ชาติมหัตตปัจจเวกขณา คือ เราพิจารณาถึงชาติตระกูลของเราเหมือนกัน
๒.สัตถุมหัตตปัจจเวกขณา คือ พิจารณาถึง๎สมเด็จพ่อ คือ พระสัมมาสัมพุทธเจ้าของเราเป็นศาสดาของศาสนาอันสูงสุด เราไม่ควรที่จะกระทำความชั่ว
๓.ทายัชชมหัตตปัจจเวกขณา คือ พิจารณาว่าเราเป็นทายาทขององค์พระสัมมาสัมพุทธเจ้า เป็นทายาทของผู้มีความรู้มีคุณอันสูงสุดของเรา
๔.สพ๎รัห๎มจารีมหัตตปัจจเวกขณา คือ เราจะทำอะไรให้นึกถึงพรหมจรรย์ของเรา พรหมจรรย์เพื่อนของเรา เราทำความชั่วเพื่อนของเราจะเอาหน้าไปไว้ที่ไหน อุตส่าห์เคารพนับถือเรา
หิริโอตตัปปะ ทั้งหลายจะบังเกิดขึ้น รากคุณธรรมทั้งหลาย รากศีลจะมั่นคงในขันธสันดานของเราต่อไปและโอตตัปปะความเกรงกลัวจะเกิดขึ้นมา เพราะเหตุ ๔ อย่าง คือ
๑.อัตตานุวาทภยัง ภัยอันเกิดจากการนึกถึงตัวเอง ตัวเองต้องกลัวที่จะทำความชั่ว โอตตัปปะความเกรงกลัวต่อบาปก็จะเกิดขึ้นมา ตัวเองต้องเตือนตัวเอง ดูตัวเอง พิจารณาตัวเอง สอนตัวเอง ไม่มีใครสามารถที่จะมาสอนเราได้นอกจากตัวเราเอง
๒.ปรวาทานุภยัง กลัวกับวาทะของคนอื่นคำติเตียนของคนอื่น ตัวเองต้องกลัวคนอื่นก็ต้องกลัว
๓.ทัณฑภยัง กลัวที่จะกระทำความผิด กลัวโทษที่จะเกิดขึ้นมา
๔.ทุคคติภยัง จงกลัวในอบายภูมิทั้ง ๔ คือ นรก เปรต อสุรกาย สัตว์เดรัจฉาน เราต้องกลัว
หากเรานึกถึงคุณธรรมความดีทั้งหลาย อันเป็นรากฐานแห่งชีวิต เราจะได้มีชีวิตอันเจริญ เพราะฉะนั้นก็ขอให้ลูกศิษย์ทั้งหลาย มานึกถึงคำสอนของพระพุทธเจ้าอย่างนี้ จงมีหิริและโอตตัปปะอยู่ในใจเสมอ และเราก็จะพ้นจากทุกข์ในวัฏสงสาร อันนี้และก็จะถึงที่สุดแห่งทุกข์ เพราะฉะนั้นแล้วเราจงนำคุณธรรมนี้มาเป็นรากฐานแห่งชีวิตต่อไป มีการให้ทาน รักษาศีล และภาวนา ต่อไปเราจะได้เจริญภาวนา ณ บัดนี้
*********************************
#โอวาทธรรม
พระเดชพระคุณพระพรหมมงคล วิ.
(หลวงปู่ทอง สิริมงฺคโล)
#จัดทำเผยแผ่เป็นธรรมทาน
หนังสือ : ธรรมะจากหลวงปู่ ๑๗
ไม่มีความคิดเห็น:
แสดงความคิดเห็น